Oι αντιφατικές στάσεις των Ελλήνων απέναντι στο Ευρώ

Εκτύπωση | Email | Διάδοση |

Πως εξελίσσονται οι στάσεις της κοινής γνώμης το τελευταίο τετράμηνο

Ανάλυση του
ΓΙΑΝΝΗ ΜΑΥΡΗ

Με αντιφατικό τρόπο φαίνεται να εξελίσσονται οι στάσεις της ελληνικής κοινής γνώμης απέναντι στην κρίση και το Ευρώ το τελευταίο τετράμηνο: Εντεινόμενη ιδεολογική σύγχυση, με πάντοτε κυρίαρχο το συναίσθημα της οργής, απαισιοδοξία για το μέλλον της ευρωζώνης, αυξανόμενος φόβος για το ενδεχόμενο αποχώρησης της Ελλάδας από την ΟΝΕ. Από την άλλη πλευρά, ελαφρώς μικρότερη ανησυχία για το ενδεχόμενο χρεωκοπίας της χώρας και, ταυτοχρόνως, ενίσχυση της προσκόλλησης στο ευρώ.

Η αποδοχή του Ευρώ σήμερα

Με βάση την έρευνα της Public Issue για την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, η αποδοχή του Ευρώ στην Ελλάδα διατηρείται σε υψηλά επίπεδα, στο μέτρο που σχεδόν 2 στους 3 πολίτες (63%) εξακολουθούν να εκφέρουν «θετική γνώμη» για αυτό. Μάλιστα, σε σύγκριση με 4 μήνες πριν, το ποσοστό αποδοχής εμφανίζεται αυξημένο (+5%, 63%, έναντι 58% στην προηγούμενη μέτρηση της «Κ»). Από την άλλη πλευρά, αρνητικά διακείμενο στο κοινό νόμισμα παραμένει το 1/3 (34%) του εκλογικού σώματος, ποσοστό βεβαίως που ευνόητα δεν θα πρέπει να υποτιμηθεί.
Τα δομικά χαρακτηριστικά της κοινωνικής υποστήριξης στο Ευρώ, δεν τροποποιούνται αισθητά. Για παράδειγμα, η αποδοχή του παραμένει υψηλότερη μεταξύ των μεγαλύτερων ηλικιών, και μεταξύ των περισσότερο ευάλωτων και πληττόμενων ομάδων του πληθυσμού, όπως οι συνταξιούχοι. Είναι όμως εντυπωσιακό το γεγονός, ότι η μεγαλύτερη άνοδος της κοινωνικής υποστήριξης προς το Ευρώ, στο διάστημα που έχει μεσολαβήσει από τον περασμένο Μάιο, παρουσιάζεται εκεί ακριβώς που θα περίμενε κανείς το ακριβώς αντίθετο, δηλαδή μεταξύ των κοινωνικών στρωμάτων που πλήττονται περισσότερο βίαια από την κρίση και τα μέτρα. Η ανάλυση των κοινωνικών χαρακτηριστικών αυτής της στάσης είναι χαρακτηριστική: Η άνοδος εντοπίζεται μεταξύ των νεότερων ηλικιακών ομάδων (+8% στην ηλικιακή ομάδα 25-34 ετών και +11% στην ηλικιακή ομάδα 35-44 ετών), των μισθωτών (+11%) και κυρίως των ανέργων (+14%). Η εμβάθυνση της σημερινής κρίσης χρέους στην οποία έχει βυθισθεί η Ελλάδα και το επακόλουθο γενικευμένο κύμα (οικονομικής και γεωπολιτικής) ανασφάλειας που έχει κυριαρχήσει, εξηγεί σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη αυτής της κοινωνικής στάσης.

Η επιστροφή στη δραχμή

Οι στάσεις απέναντι στο ενδεχόμενο επιστροφής στη δραχμή δεν έχουν μεταβληθεί. Οι 2 στους 3 ερωτώμενους (66%) εξακολουθούν να απορρίπτουν το ενδεχόμενο εγκατάλειψης του Ευρώ και επιστροφής στη δραχμή, θεωρώντας ότι μια παρόμοια μεταβολή θα επιδείνωνε την κατάσταση της χώρας. Αντιθέτως, υπέρ της επιστροφής στη δραχμή τάσσεται σήμερα μόλις 1 στους 7 Έλληνες πολίτες (15%, έναντι 16% τον περασμένο Μάιο, σχεδόν 1 στους 6). Μεγαλύτερη ανασφάλεια για τις επιπτώσεις μιας παρόμοιας εξέλιξης εμφανίζουν οι συνταξιούχοι και οι μισθωτοί του Δημοσίου Τομέα. Στην τελευταία κοινωνική κατηγορία, μάλιστα, καταγράφεται συγκριτικά με το Μάιο και θεαματική ενίσχυση της αρνητικής αξιολόγησης του ενδεχόμενου επιστροφής (+14%). Πολιτικά, περισσότερο αρνητικοί στην προοπτική εξόδου από το Ευρώ εμφανίζονται οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ και του ΠΑΣΟΚ και λιγότερο αρνητικοί οι ψηφοφόροι του ΚΚΕ και του ΛΑΟΣ.

Το μέλλον της ευρωζώνης και το ενδεχόμενο αποχώρησης από την ΟΝΕ

Στις εκτιμήσεις του για το μέλλον της ευρωζώνης, το εκλογικό σώμα εμφανίζεται διχασμένο. Λίγο περισσότεροι από τους μισούς Έλληνες πολίτες (52%) εξακολουθούν να πιστεύουν στο μέλλον της, ενώ 4 στους 10 (40%) τo θεωρούν αβέβαιο. Η απαισιόδοξη εκτίμηση για τις προοπτικές της κερδίζει έδαφος, στο βαθμό που μόλις 4 μήνες πριν, ο αντίστοιχος συσχετισμός γνώμης ήταν 60%, έναντι 34%. Επιπρόσθετα, συνεχίζει να αυξάνεται το μερίδιο της κοινής γνώμης που θεωρεί υπαρκτή την προοπτική αποχώρησης από την ΟΝΕ (από 18% τον Απρίλιο και 28% τον Μάιο, σε 34%, +6%). Ταυτόχρονα, το ενδεχόμενο πτώχευσης του ελληνικού κράτους, θεωρείται σήμερα, «πιθανό» από το 60% των ερωτηθέντων, σε αντίθεση με το 36% που πιστεύει ότι κάτι τέτοιο είναι «απίθανο» (32% προηγουμένως). Η ενίσχυση της τελευταίας εκτίμησης υποδηλώνει ότι μια μερίδα της κοινής γνώμης μάλλον πείθεται από τις διαβεβαιώσεις των ευρωπαίων αξιωματούχων.